Çukurova’nın İlk Hafızası: Tarsus Gözlükule Höyüğü Gezi ve Tarih Rehberi
Mersin’in Tarsus ilçesine girdiğinizde, modern binaların, caddelerin ve günlük hayatın koşturmacasının tam ortasında, ağaçlarla kaplı devasa bir tepenin sessizce yükseldiğini görürsünüz. Dışarıdan bakıldığında sıradan bir şehir parkı ya da yeşil bir tepe gibi görünen bu yer, aslında insanlık tarihinin en büyük sırlarının saklandığı, tam 9 bin yıllık devasa bir zaman kapsülüdür: Gözlükule Höyüğü.
Gözlükule, sadece Tarsus’un deÄŸil, tüm Anadolu ve Akdeniz arkeolojisinin temel taÅŸlarından biridir. Ä°nsanoÄŸlunun ilk yerleÅŸik hayata geçiÅŸinden Tunç Çağı’nın görkemli imparatorluklarına, Hititlerden Romalılara kadar onlarca medeniyetin üst üste kurduÄŸu ÅŸehirlerin küllerinden oluÅŸan bu tepe, adeta toprağın altına saklanmış bir tarih ansiklopedisidir. GeliÅŸmiÅŸ ÅŸehir hayatının göbeÄŸindeki bu köklü tepeyi ve arkasındaki büyük keÅŸif hikayesini birlikte adımlayalım.
Gözlükule Höyüğü Nerede ve Nasıl Gidilir?
Gezginlerin bir seyahat sitesinde ilk aradığı ve planlama yaparken en çok ihtiyaç duyduğu pratik ulaşım bilgileriyle başlayalım. Höyük ilçe merkezinde yer aldığı için ulaşımı oldukça rahattır.
Gözlükule Höyüğü, Mersin’in Tarsus ilçe merkezinde, kendi adını taşıyan Gözlükule Mahallesi sınırları içerisinde, tarihi çarşıya ve eski Tarsus evlerine çok yakın bir konumda yer almaktadır.
- Toplu Taşıma İle Ulaşım: Mersin ya da Adana’dan kalkan bölgesel trenlerle Tarsus İstasyonu’na geldikten sonra, güney yönüne doğru yaklaşık 15-20 dakikalık keyifli bir şehir içi yürüyüşüyle höyüğe ulaşabilirsiniz. Ayrıca Tarsus merkez dolmuşları da höyüğün çok yakınındaki caddelerden geçmektedir.
- Kendi Aracınızla Ulaşım: Navigasyona “Gözlükule Höyüğü” yazdığınızda ÅŸehir içi yollardan sizi doÄŸrudan tepenin eteklerine ulaÅŸtıracaktır. Höyüğün çevresi günümüzde aÄŸaçlandırılmış bir park alanı olduÄŸu için aracınızı çevredeki uygun sokaklara veya park alanlarına ücretsizce bırakabilirsiniz.
- Mesafe ve Rota Kombinasyonu: Gözlükule; bir önceki seansımızda yazdığımız Aziz Paul Kuyusu ve Aziz Paul Kilisesi‘ne yürüyerek sadece 10 dakika mesafededir. Dolayısıyla inanç turlarınızı bitirdikten sonra bu tarihi tepeye yürümek harika bir kombinasyondur. Höyük; Tarsus Åželalesi’ne 2 km, Mersin ÅŸehir merkezine ise 28 km uzaklıktadır.
9 Bin Yıllık Katmanlar: Gözlükule’nin Tarihi ve Önemi
Gözlükule’yi sıradan bir tümüsten veya tepeden ayıran en mucizevi özellik, tıpkı Mersin merkezdeki Yumuktepe gibi kesintisiz yerleÅŸim süresidir. M.Ö. 7000’li yıllardan (Neolitik Dönem) baÅŸlayarak, Kalkolitik, Tunç ve Demir çaÄŸları boyunca, ardından Hitit, Asur, Pers, Helenistik, Roma ve Ä°slami dönemlere kadar bu tepede yaÅŸam hiç durmamıştır.
İnsanoğlu bu tepeye gelmiş, kerpiçten evler yapmış; o evler savaşla ya da depremle yıkılınca üzerine yenisini inşa etmiştir. Yüzyıllar boyunca üst üste binen bu yıkıntılar, bugün Tarsus’un göbeğinde yükselen Gözlükule Höyüğü’nü oluşturmuştur. Arkeologlar bu tepede aşağıya doğru kazdıkça, zaman tünelinde günümüzden 9 bin yıl öncesine doğru muazzam bir yolculuk yaparlar.