Nehir Altında Saklanan Sır: Tarsus Makam-ı Şerif Camii ve Daniyal Peygamber Kabri
Anadolu toprakları inanç turizminin ve kutsal anlatıların yeryüzündeki en zengin kütüphanesidir. Ancak bu zenginliğin içinde öyle bir nokta vardır ki, orada dinler tarihi ile antik mühendislik, mucizelerle sarsıcı tarihi gerçekler kelimenin tam anlamıyla iç içe geçer. Mersin’in Tarsus ilçesinin tam kalbinde yükselen Makam-ı Şerif Camii, sıradan bir ibadethane olmanın çok ötesinde, Yahudilik ve İslam inancında çok büyük bir yere sahip olan, bereketiyle ünlü Hz. Daniyal (Daniel) Peygamber’in dünyadaki tek tescilli mezarına ev sahipliği yapar.
Burası sadece manevi bir ziyaret noktası deÄŸildir; caminin tabanında açılan koruyucu cam pencerelerden aÅŸağıya baktığınızda, antik Roma mimarisinin, devasa kemerlerin ve o mezarı korumak için altından gürül gürül akıtılan yeraltı sularının ürpertici görkemine ÅŸahit olursunuz. Gelin, Tarsus’un bu en çok merak edilen kutsal gizemini, arkasındaki Hz. Ömer dönemine uzanan o sarsıcı keÅŸif hikayesiyle birlikte adım adım inceleyelim.
Makam-ı Şerif Camii Nerede ve Nasıl Gidilir?
Gezginlerin bir seyahat planı yaparken en çok ihtiyaç duyduğu pratik konum ve ulaşım bilgileriyle başlayalım. Camii ilçe merkezinin tam kalbinde yer aldığı için ulaşımı en konforlu rotadır.
Makam-ı Şerif Camii, Mersin’in Tarsus ilçe merkezinde, tarihi dokunun en canlı olduğu Şehitkerim Mahallesi sınırları içerisinde, meşhur Kubat Paşa Medresesi ve Kırkkaşık Bedesteni’ne sadece birkaç adımlık yürüme mesafesinde yer almaktadır.
- Toplu Taşıma İle Ulaşım: Adana veya Mersin merkezden kalkan bölgesel trenlerle Tarsus İstasyonu’na geldikten sonra, tarihi çarşı meydanına doğru yapacağınız yaklaşık 10 dakikalık keyifli bir yürüyüşle caminin önüne varabilirsiniz. Şehir içi Tarsus dolmuşları da caminin hemen önündeki caddeden geçmektedir.
- Kendi Aracınızla Ulaşım: Navigasyona “Makam-ı Åžerif Camii” yazdığınızda sizi doÄŸrudan ÅŸehir içi ana caddelerden tarihi meydanın göbeÄŸine ulaÅŸtıracaktır. Aracınızı caminin çevresindeki uygun sokaklara veya hemen yakındaki belediye otoparklarına güvenle bırakabilirsiniz.
- Mesafe ve Rota Kombinasyonu: Camii; bir önceki yazılarımızda kaleme aldığımız Kırkkaşık Bedesteni’ne sadece 50 metre, Şahmeran Hamamı’na ise yürüyerek 3 dakika mesafededir. Tarsus merkezdeki inanç ve kültür turunuzun tam merkezine bu camiyi koymak mükemmel bir zaman yönetimidir. Makam-ı Şerif, Mersin şehir merkezine 28 km uzaklıktadır.
Babil Külleri, Aslanlar ve Bereket: Hz. Daniyal Kimdir?
Google’da “Daniyal peygamber kimdir?” veya “Tarsus’ta hangi peygamberin mezarı var?” diye aratan kültür ve inanç turistleri için bu bölüm yazının kalbidir.
M.Ö. 6. yüzyılda yaşayan Hz. Daniyal, Yahudileri Babil esaretinden kurtaran, rüya tabir etme yeteneğiyle ve adaletiyle bilinen büyük bir peygamberdir. Babil Kralı Nebukadnezar onu aslanlar dolu bir kuyuya attığında aslanların ona dokunmaması, inanç tarihindeki en büyük mucizelerden biridir.
Kıtlıktan Kurtulan Tarsus ve Daniyal’ın Gelişi
YaÅŸlılık döneminde Babil’den Tarsus’a davet edilen Hz. Daniyal, kente geliÅŸiyle birlikte Çukurova’da muazzam bir bolluk ve bereket dönemi baÅŸlatmıştır. Tarsus halkı onu o kadar çok sevmiÅŸtir ki, öldüğünde kentin içinden akan Berdan Nehri’nin kollarından birinin hemen kenarına, bugünkü caminin bulunduÄŸu alana derin bir yere gömmüşlerdir.
Hz. Ömer Dönemindeki Sarsıcı Keşif ve Suyla Korunan Mezar
Makam-ı Şerif Camii’ni dünya arkeoloji ve inanç literatürünün zirvesine taşıyan hikaye, İslamiyet’in ikinci halifesi Hz. Ömer döneminde (M.S. 637 yılında) Tarsus’un fethiyle başlar.
Ä°slam orduları komutanı Ebu Musa el-EÅŸ’ari, Tarsus’u fethettiÄŸinde kentin merkezindeki bu alanda, üzeri ipek kumaÅŸlarla örtülü, çok büyük bir lahit görür. Yerel halka bu lahdin ne olduÄŸunu sorduÄŸunda, “Bu, ne zaman kuraklık olsa lahdini dışarı çıkardığımızda yaÄŸmur yaÄŸdıran, bereketiyle ünlü Daniyal Peygamber’dir” cevabını alır. Lahit açıldığında, içinde normal insan boyutlarından çok daha büyük, parmağında iki aslanın ortasında bir çocuk figürü olan mühürlü bir yüzük taşıyan ve bozulmamış bir cenaze bulunur.
Hz. Ömer’in Hırsızlığa Karşı “Çılgın” Emri
Durum Medine’deki Halife Hz. Ömer’e bildirilir. Hz. Ömer, Yahudilerin veya kutsal emanet avcılarının bu mübarek naaşı çalıp götürmesini engellemek için askeri ve mühendislik dehası içeren şu emri verir:
“Cenazeyi Tarsus halkından gizli, çok derin bir yere kazın. Ãœzerini devasa taÅŸlarla kapatın ve nehrin (Berdan Nehri) yatağını deÄŸiÅŸtirerek suyun tam olarak bu mezarın üzerinden akmasını saÄŸlayın. Öyle ki, hiç kimse suyun altına inip o mezara ulaÅŸamasın.”
Bu emir harfiyen uygulanır. Hz. Daniyal’ın kabri çok derine gömülür ve antik Roma köprü sistemlerinin altından akan Berdan Nehri’nin bir kolu mezarın tam üzerinden geçirilir. Yüzyıllar boyunca bu kutsal kabir, nehir sularının altında bir sır olarak kalır.